Μπουκαμβίλια ή βουκαμβίλια - Bougainvillea


Κοινή Ονομασία Bougainvillea glabraΒοτανική-Λατινική Ονομασία Bougainvillea

bougainvillea

Γένος Μπουκαμβίλια (Bougainvillea)
Οικογένεια Νυκταγινίδες (Nyctaginaceae)
Τάξη Καρυοφυλλώδη (Caryophyllales)


Περιγραφή
Αγγειόσπερμο, δικότυλο φυτό η μπουκαμβίλια ή βουκαμβίλια ανήκει στην τάξη Kαρυοφυλλώδη και στην οικογένεια των Nυκταγινιδών.
Είναι θάμνος ή μικρό δέντρο με καταγωγή από την Νότια Αμερική και τα περισσότερα από τα είδη της φέρουν μεγάλα αγκάθια.
Η μπουκαμβίλια είναι φυλλοβόλο φυτό, τα φύλλα της φέρουν μίσχους είναι ακέραια, μεγάλα, χνουδωτά και έχουν σχήμα καρδιάς ή νεφρού. Τα άνθη της είναι όμορφα, ζωηρόχρωμα, μετρίου μεγέθους σε ποικίλους χρωματισμούς. Η υφή τους είναι χάρτινη και με την πάροδο μερικών εβδομάδων πέφτουν και αντικαθίστανται με καινούργια. Μπορεί να είναι λευκά, ροζ, κόκκινα, βυσσινί, μωβ και πορτοκαλί. Οι βλαστοί της μπουκαμβίλιας είναι ξυλώδεις και διακλαδώνονται, αναρριχώνται και φτάνουν σε ύψος και τα 12 μέτρα.

Καλλιέργεια 
Ευδοκιμεί σε όλα τα εδάφη και έχει εντυπωσιακές επιδόσεις ακόμα και σε μεγάλες γλάστρες στα μπαλκόνια. Το χώμα της πρέπει ωστόσο να έχει καλή αποστράγγιση γιατί η υπερβολική υγρασία κάνει κακό στο φυτό. 
Πρώτα εμφανίζονται τα φύλλα, μόλις ο καιρός αρχίσει να ζεσταίνει την άνοιξη και στη συνέχεια, σιγά σιγά αρχίζουν να σχηματίζονται και τα άνθη. Σε λεπτούς μίσχους εμφανίζονται πολλά εντυπωσιακά λουλούδια με άσπρο στήμονα στο κέντρο τους. Τα άνθη διατηρούνται αρκετά και στο δικό μας εύκρατο κλίμα η ανθοφορία διαρκεί από νωρίς την άνοιξη μέχρι τα πρώτα κρύα. 
Αργά το φθινόπωρο, μόλις ο καιρός αρχίσει να ψυχραίνει, κι αφού έχει σταματήσει να ανθίζει, το φύλλωμά της σιγά σιγά κιτρινίζει και πέφτει κι έτσι το χειμώνα η μπουκαμβίλια μοιάζει με ένα σύμπλεγμα ξερών κλαδιών.

Φροντίδα και περιποίηση μπουκαμβίλιας
Είναι ένα πανέμορφο, πολύ ανθεκτικό φυτό που ουσιαστικά έχει ανάγκη από ελάχιστη περιποίηση. Η μπουκαμβίλια χρειάζεται πολύ ηλιακό φως, η θέση της λοιπόν για το καλοκαίρι πρέπει να είναι ηλιόλουστη, ζεστή και ευάερη. Την προφυλάσσουμε από τους ανέμους και τη βροχή. 
Πάγος το χειμώνα: Αν οι καιρικές συνθήκες γίνουν ιδιαίτερα δύσκολες το χειμώνα, το πιθανότερο είναι ότι θα παγώσει, με αποτέλεσμα να πέσουν όλα τα φύλλα της και να μείνουν μονό ξερά κλαδιά. Δεν χρειάζεται κλάδεμα. Από αυτά τα ξερά κλαδιά, ιδιαίτερα τα χονδρά, κάποια στιγμή θα πεταχτούν φυλλαράκια και θα αρχίσει η βλάστηση του φυτού εκ νέου. Αν ζείτε σε περιοχές με συχνό έντονο παγετό, μπορείτε τους κρύους μήνες να καλύψετε τη μπουκαμβίλια με πλαστικό έτσι ώστε να την προστατέψετε από τον πάγο.
Το καλοκαίρι την ποτίζουμε με μέτρο, όταν ξεραίνεται το χώμα και της ρίχνουμε λίγο λίπασμα κάθε βδομάδα για ακόμα πιο πλούσια ανθοφορία. Το χειμώνα όμως ελαττώνουμε το πότισμα. Το Μάρτιο την κλαδεύουμε αν χρειάζεται και της αλλάζουμε γλάστρα. Δεν την μετακινούμε άσκοπα.
Προτιμά έδαφος πλούσιο σε άργιλο (αμμώδες, αφράτο), αλλά βεβαιωμένα μπορεί να προσαρμόζεται σχεδόν σε όλα τα εδάφη στο μεσογειακό κλίμα της Ελλάδας.

Λίπανση
Η μπουκαμβίλια δεν έχει ιδιαίτερες ανάγκες λίπανσης, εκτός από ένα συνηθισμένο γενικό λίπασμα από το τέλος της άνοιξης μέχρι και το φθινόπωρο και κυρίως για τα φυτά που βρίσκονται όχι στο χώμα αλλά μέσα σε γλάστρες και δοχεία φύτευσης. Χρησιμοποιούμε ένα φωσφορικό λίπασμα, σίδηρου και μαγνησίου.

Κλάδεμα
Τον Μάρτιο είναι η περίοδος κλαδέματος, αμέσως μόλις περάσουν τα μεγάλα κρύα. Το μήκος των κλαδιών σε μικρά φυτά καλό είναι να κόβεται περίπου κατά το 1/4. Μπουκαμβίλιες υπάρχουν με μεγάλο ύψος, αφού πρόκειται για αναρριχώμενο που μπορεί να ξεπεράσει τα 10 μέτρα, σε αυτές απλά καθαρίζουμε το φυτό από εντελώς ξερά κλαδιά και αραιώνουμε γενικά τα κλαδιά του όπου χρειάζεται, αφού στην πραγματικότητα ούτε το κλάδεμα της είναι απαραίτητο για την ανάπτυξή της. Το κλάδεμα το κάνουμε κυρίως για λόγους σχήματος, να δώσουμε ένα στρωτό σχήμα προς μια κατεύθυνση που θέλουμε εμείς. Τα κλαδιά της μπουκαμβίλιας, με τα χρόνια μετατρέπονται σε ξύλο γι’ αυτό όταν την στηρίζουμε σε κάποια πέργκολα δεν μπορούμε να μετακινήσουμε τα κλαδιά της. Διαλέγουμε λοιπόν μία θέση στην οποία η μπουκαμβίλια θα εγκατασταθεί μόνιμα και θα μεγαλώσει.
mpoukambilia
Το κλάδεμα χρειάζεται μόνο για τακτοποίηση στο σχήμα.Με τη βοήθεια του κλαδέματος μπορεί να πάρει ωραία σχήματα,όταν τοποθετηθεί δίπλα σε πέργκολα ή τοίχο ώστε να μπορεί να αναρριχάται. Φυτά που θα κλαδέψουμε υπερβολικά κάποια χρονιά, είναι πιθανό να μην ανθίσουν καθόλου στην επόμενη περίοδο ανθοφορίας. 

Άρδευση
Η μπουκαμβίλια είναι αρκετά ανθεκτική στις ξηρές συνθήκες. Η λαθεμένη αντίληψη ορισμένων πως η μπουκαμβίλια έχει ανάγκη από πολύ νερό, είναι η αιτία για το όχι σπάνιο φαινόμενο κάποια φυτά ενώ είναι γεμάτα με καταπράσινο φύλλωμα, να παρουσιάζουν πολύ μικρή έως και ανύπαρκτη ανθοφορία, σε σχέση με άλλα που τα πράσινα φύλλα με δυσκολία διακρίνονται ανάμεσα στα λουλούδια.
Ο λόγος είναι ακριβώς το πολύ νερό. Ειδικά σε μπουκαμβίλιες φυτεμένες σε γλάστρες που οι αυξημένες θερμοκρασίες του καλοκαιριού αλλά και ο αέρας ξεραίνουν επιφανειακά το χώμα, αλλά στο εσωτερικό του ενδέχεται να είναι ακόμα υγρό, βεβαιωνόμαστε πως πραγματικά το χώμα στην γλάστρα έχει στεγνώσει πριν ποτίσουμε ξανά και φυσικά φροντίζουμε για την καλή αποστράγγιση του νερού τοποθετώντας πάντα -και για οποιοδήποτε φυτό- ένα στρώμα από χαλίκια στον πάτο την γλάστρας πριν από το χώμα.
Η βουκαμβίλια σε γλάστρα. Σε σπίτια μακριά από ύπαιθρο, όπου δεν υπάρχει κήπος, η μπουκαμβίλια μπορεί να φυτευτεί, να αναπτυχθεί και να ζήσει για χρόνια φυτεμένη σε γλάστρα (ή άλλο μεγάλο δοχείο φύτευσης).
Για τη φροντίδα της δε χρειάζεται τίποτα άλλο πέραν όσων αναφέρονται γενικά για τη μπουκαμβίλια. Το κυριότερο που δεν πρέπει να ξεχνάμε είναι η βασική της απαίτηση για πολύ ηλιακό φώς. Συχνά οι γλάστρες μπορεί να είναι σε σκιερά σημεία, σε μπαλκόνια, βεράντες, ημιηπαίθριους, κι έτσι να μην υπάρχει άμεσο έντονο ηλιακό φώς για πολλές ώρες της ημέρας. Σε τέτοιες συνθήκες φωτισμού η μπουκαμβίλια δεν μπορεί ούτε να αναπτυχθεί πολύ ούτε να ανθοφορήσει πλούσια. Επιλέγουμε λοιπόν το κατάλληλο σημείο με βάση κριτήρια αισθητικής (που θέλουμε να αναπτυχθεί και να αναρριχηθεί) αλλά και ανάγκης του φυτού για ηλιόλουστο σημείο.
Μεταφύτευση μπουκαμβίλιας σε γλάστρα: Μεταφυτεύουμε το Μάρτιο αν είναι σε γλάστρα, καλό είναι όμως να μην αλλάζει συχνά μέρος. 

Πολλαπλασιασμός
Ο πολλαπλασιασμός της γίνεται με μοσχεύματα. Παρά τις φήμες και τις λάθος δημοσιεύσεις περί του αντιθέτου, ο πολλαπλασιασμός είναι δεν είναι πάντα εύκολος. Κόβουμε από το φυτό ένα υγιές μόσχευμα (ένα κλωνάρι) με καλή ανάπτυξη την περίοδο του καλοκαιριού. Αφαιρούμε τα φύλλα του και το φυτεύουμε σε αμμώδες έδαφος. Αν βλαστήσουν μικρά πράσινα φύλλα. Ο πολλαπλασιασμός πέτυχε, κι έχουμε ένα νέο φυτό. Το μεταφυτεύουμε τον επόμενο χρόνο στην θέση που θα το φιλοξενήσει οριστικά.

Ασθένειες και προβλήματα
Ανήκει στα φυτά που πολύ δύσκολα προσβάλλονται από ασθένειες και άλλοι εχθροί δεν αποτελούν ιδιαίτερο πρόβλημα για την ανάπτυξη της. Στην ελληνική ύπαιθρο συναντάμε συχνά μπουκαμβίλιες με εξαιρετική ανάπτυξη χωρίς ιδιαίτερη φροντίδα. Το μόνο πρόβλημα που μπορεί να αντιμετωπίσει είναι η έλλειψη ηλιοφάνειας που δεν θα την βοηθήσει να ανθοφορήσει και το φυτό θα φαίνεται σαν άρρωστο. Αναλυτικά, τα προβλήματα που μπορεί να παρουσιαστούν είναι:
Δεν ανθίζει: Πιθανά το μέρος που βρίσκεται να έχει λίγο φως, να μην γίνεται καλός αερισμός ή να ποτίζουμε συχνά. Μεταφέρουμε το φυτό σε πιο ευάερο και φωτεινό σημείο. Αν το χώμα είναι υγρό, σημαίνει ότι το ποτίζουμε πολύ. Σταματάμε το πότισμα μέχρι να στεγνώσει το χώμα και μετά ποτίζουμε πιο αραιά.
Αναπτύσσεται αργά: Πιθανά το χώμα δεν στραγγίζει καλά. Μεταφυτεύουμε το φυτό σε καλή γλάστρα με υλικό αποστράγγισης.
Τα καινούργια φύλλα είναι μικρά: Το φυτό χρειάζεται λίπανση.
Τα άνθη και τα φύλλα πέφτουν και παραμένουν τα χρωματιστά φύλλα που μοιάζουν με άνθη: Πιθανά το μέρος έχει πολλή ζέστη και ξηρασία. Ψεκάζουμε και ποτίζουμε το φυτό πιο τακτικά.
Λευκές απαλές κηλίδες πάνω στα φύλλα: Πιθανά είναι ωίδιο, λόγο υπερβολικής υγρασίας του περιβάλλοντος και κακό αερισμό. Μετακινούμε το φυτό σε πιο ευάερο χώρο και ψεκάζουμε με το κατάλληλο σκεύασμα.
Κιτρίνισμα φύλλων: Πολύ υγρασία. Αν το χώμα είναι υγρό, σημαίνει ότι ποτίζεται πολύ. Σταματούμε το πότισμα μέχρι να στεγνώσει το χώμα και μετά το ποτίζουμε πιο αραιά.
Κιτρίνισμα φύλλων με ιστούς αράχνης στην κάτω επιφάνεια: Συνήθως είναι προσβολή από τετράνυχο.

πηγή: www.minagric.gr/